Buzdolabı & Derin Dondurucu Motorları

Buzdolabı motoru denildiğinde çoğu kişinin aklına arkadaki büyük siyah kompresör gelir. Oysa modern bir buzdolabında kompresörün yanı sıra birkaç küçük motor daha çalışır. Özellikle no-frost buzdolaplarında bu küçük motorlar, soğutma sisteminin düzgün çalışması için en az kompresör kadar önemlidir. Dondurucu buz gibi soğuk olduğu halde alt bölme ılık kalıyorsa, arkadan tıkırtı veya uğultu geliyorsa, sorun büyük ihtimalle bu motorlardan birindedir. Buzdolabı ve derin dondurucu motorları kategorisinde bu motorları bulabilirsiniz.

Buzdolabındaki Motor Türleri

Evaporatör fan motoru

No-frost buzdolaplarında dondurucu bölmenin arka duvarının arkasında yer alır. Evaporatörde soğuyan havayı dondurucuya ve hava kanalları aracılığıyla soğutucu bölmeye üfler. Bu fan durduğunda dondurucu bir süre soğuk kalabilir ama alt bölmeye soğuk hava gitmez.

Kondanser fan motoru

Bazı buzdolaplarında, özellikle büyük gardırop tipi ve gömme modellerde, kompresörün yanında bulunan bu fan kondanserin ısısını dışarı atar. Durduğunda kompresör aşırı ısınır ve soğutma performansı düşer.

Damper motoru (hava klapesi)

Dondurucudan soğutucu bölmeye geçen havanın miktarını ayarlayan küçük bir klapeyi açıp kapatan motordur. Elektronik kontrollü no-frost modellerde bulunur.

Buz makinesi motorları

Buz yapma özelliği olan modellerde, buz kalıbını döndüren ve buz haznesini besleyen küçük motorlar.

Kompresör

Soğutucu gazı sıkıştırarak devrede dolaştıran ana motordur. Kompresör değişimi, gaz devresinin açılmasını, vakumlanmasını ve yeniden gaz şarjını gerektirdiği için mutlaka bir soğutma teknisyeni tarafından yapılmalıdır.

Fan Motoru Arızasının Belirtileri

• Dondurucu soğuk ama soğutucu bölme ılık.
• Kapı açıkken fan anahtarına bastığınızda dondurucu arkasından hava akışı hissedilmiyor.
• Dondurucunun arka duvarından tıkırtı, sürtünme veya cızırtı sesi geliyor.
• Fan kanadı buz tutmuş, dönerken buza çarpıyor.
• Buzdolabı bir fan hata kodu veriyor.

Tıkırtı sesi genellikle fan kanadının evaporatörde biriken buza çarptığını gösterir. Bu durumda sorun fanın kendisinde değil, defrost sisteminde (defrost rezistansı, defrost termostatı veya sensörü) olabilir. Fanı değiştirmeden önce buzdolabını birkaç saat kapatıp buzun erimesini bekleyin ve fanın serbestçe dönüp dönmediğini kontrol edin.

Fanın Çalışıp Çalışmadığını Anlamak

Birçok no-frost buzdolabında kapı açıldığında fan otomatik olarak durur. Fanı test etmek için kapıyı açın ve kapı kenarındaki fan anahtarına elinizle basın. Dondurucunun arka duvarındaki hava çıkışlarına elinizi yaklaştırdığınızda belirgin bir hava akışı hissetmelisiniz. Hiç hava gelmiyorsa ve fan sesi duyulmuyorsa fan motoru arızalı olabilir. Ancak bazı modellerde fan, kompresör çalışmıyorsa devreye girmez; bu nedenle testi kompresör çalışırken yapın.

Doğru Motoru Seçmek

Buzdolabı fan motorları; voltaj (AC veya DC), güç, mil uzunluğu, montaj braketi ve soket tipine göre farklılık gösterir. Yeni nesil modellerde sıklıkla 12 V DC fırçasız fan motorları kullanılır ve bunlar kart tarafından kontrol edilir; eski modellerde ise 220 V AC motorlar yaygındır. AC ve DC motorlar birbirinin yerine kullanılamaz. Doğru seçim için:

• Buzdolabının iç duvarındaki etiketten model kodunu alın.
• Eski motorun üzerindeki etikette yazan voltaj ve kodu not edin.
• Fan kanadının motorla birlikte mi, ayrı mı satıldığını ürün açıklamasından kontrol edin.

Değişim Hakkında

Evaporatör fan motoruna ulaşmak için dondurucu bölmenin rafları ve çekmeceleri çıkarıldıktan sonra arka iç panelin sökülmesi gerekir. Bu panelin arkasında evaporatör ve fan bulunur. Değişim öncesinde buzdolabının fişini çekin ve içerideki yiyecekleri soğuk bir yere alın. Fan kanadını eski motordan dikkatlice çıkarıp yeni motora takın; kanadın mil üzerindeki konumu hava akışı için önemlidir. Paneli kapatmadan önce kablo bağlantılarının buz oluşabilecek noktalara temas etmediğinden emin olun.

İlgili Kategoriler

Kompresör kalkış sorunları için röle ve termikler, sıcaklık sorunları için termostatlar ve sensörler, fan anahtarı için buzdolabı buton ve anahtarları sayfalarına göz atabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Fan motoru sürekli mi çalışır?

Hayır. Fan genellikle kompresörle birlikte çalışır ve kapı açıldığında durur. Defrost sırasında da fan devre dışı kalır.

Fan motoru gürültüsü normal mi?

Çalışan bir fanın hafif bir hava sesi çıkarması normaldir. Ancak sürekli tıkırtı, cızırtı veya metalik bir hırıltı, fanın buza çarptığını ya da yataklarının aşındığını gösterir. Bu sesler zamanla artar ve fan sonunda durur; bu yüzden erken müdahale etmekte fayda var.

Derin dondurucularda fan var mı?

Klasik sandık tipi derin dondurucuların çoğunda fan yoktur; soğutma duvar içindeki borularla doğrudan sağlanır. No-frost dikey dondurucularda ise fan bulunur.